Genel Bilgiler
Platin, grimsi beyaz, yoğun, dövülebilir ve çok değerli bir metaldir. Korozyona karşı direnci mükemmeldir. Hem statü sembolü olan bir mücevher hem de endüstride vazgeçilmez bir katalizördür.
Fiziksel Özellikleri
- Hal: Katı (oda sıcaklığında)
- Erime Noktası: 1768°C
- Kaynama Noktası: 3825°C
- Yoğunluk: 21.45 g/cm³ (Altından daha yoğundur)
- Yapısı: Yüzey merkezli kübik
- Renk: Parlak, grimsi beyaz
Kimyasal Özellikleri
- Asil metallerin en önemlilerinden biridir, havada asla paslanmaz
- Sadece kral suyunda (hidroklorik ve nitrik asit karışımı) çözünür
- Hidrojen ve oksijen gazlarını yüzeyinde adsorbe etme ve reaksiyona sokma yeteneği çok yüksektir
- Katalitik konvertörlerde toksik gazları zararsız hale getirir
Kullanım Alanları
- Otomotiv: Araç egzozlarındaki katalitik konvertörlerde (En büyük pazar)
- Mücevher: Dayanıklılığı, kararmaması ve nadirliği nedeniyle
- Tıp: Kalp pilleri, stentler ve kanser ilaçlarında (Cisplatin)
- Kimya: Silikon, nitrik asit ve benzin üretiminde katalizör olarak
- Yatırım: Külçe ve madeni para olarak
İlginç Bilgiler
- İspanyol fatihler, Güney Amerika'da altının yanında buldukları platini "sahte gümüş" sanıp nehre geri atmışlardır. Adı İspanyolca "platina" (küçük gümüş) kelimesinden gelir
- Tüm zamanların en nadir metallerinden biridir; bugüne kadar çıkarılan tüm platin, olimpik bir yüzme havuzunu ancak bilek seviyesine kadar doldurabilir
- Müzik endüstrisinde 1 milyon satışa ulaşan albümlere "Platin Plak" denir
Tarihçesi
Yerliler tarafından Kolomb öncesi dönemde kullanılmıştır. Avrupa'ya ilk kez 1735 yılında Antonio de Ulloa tarafından tanıtılmıştır. Bilimsel olarak element olduğu 18. yüzyılın ortalarında kabul edilmiştir.
Bileşikleri
- H₂PtCl₆: Kloroplatinik asit
- Cisplatin: PtCl₂(NH₃)₂ (Kemoterapi ilacı)
- PtO₂: Adams katalizörü