Genel Bilgiler
Gümüş, parlak beyaz renkte, yumuşak ve dövülebilir bir geçiş metalidir. Atom numarası 47'dir. Bilinen tüm elementler arasında en yüksek elektrik iletkenliğine, termal iletkenliğe ve yansıtma özelliğine sahip metaldir. Tarih boyunca para birimi ve süs eşyası olarak kullanılmıştır.
Fiziksel Özellikleri
- Hal: Katı (oda sıcaklığında)
- Erime Noktası: 961.78°C
- Kaynama Noktası: 2162°C
- Yoğunluk: 10.49 g/cm³
- Yapısı: Yüzey merkezli kübik
- Renk: Parlak beyaz
Kimyasal Özellikleri
- Oksijene karşı kararlıdır ancak havadaki kükürt bileşikleriyle (H₂S) reaksiyona girerek kararır (gümüş sülfür)
- Nitrik asit ve sıcak sülfürik asitte çözünür
- Antibakteriyel özellik gösterir (bakteri hücre duvarlarını bozar)
- Genellikle +1 yükseltgenme basamağında bulunur
Kullanım Alanları
- Elektronik: En iyi iletken olduğu için yüksek kaliteli kontaklarda ve devrelerde
- Mücevher ve Gümüş Eşya: "Sterling gümüş" (%92.5 gümüş, %7.5 bakır) alaşımı olarak
- Güneş Panelleri: Fotovoltaik hücrelerin macunlarında
- Ayna: Camın arkasına sırlanarak yüksek yansıtıcılı aynalarda
- Tıp: Yara bantlarında ve kremlerde antibakteriyel ajan olarak
- Fotoğrafçılık: Geleneksel film fotoğrafçılığında (gümüş halojenürler)
İlginç Bilgiler
- Sembolü Ag, Latince "Argentum" kelimesinden gelir
- Arjantin ülkesinin adı da gümüşten (Argentum) gelmektedir (Gümüş ülkesi)
- Gümüş, bakterileri öldürdüğü için eski zamanlarda süt şişelerinin içine gümüş para atılarak sütün bozulması geciktirilirdi
- Bulut tohumlama işleminde yağmur yağdırmak için gümüş iyodür kullanılır
Tarihçesi
Altın ve bakırla birlikte antik çağlardan beri bilinen metallerden biridir. M.Ö. 4000 yıllarında Anadolu'da gümüşün kurşundan ayrıştırıldığı bilinmektedir. Lidyalılar tarafından tarihteki ilk madeni paraların basımında kullanılmıştır.
Bileşikleri
- AgNO₃: Gümüş nitrat (Siğil tedavisinde ve laboratuvarlarda)
- AgCl: Gümüş klorür (Işığa duyarlı)
- Ag₂S: Gümüş sülfür (Gümüşün üzerindeki siyah leke)