Genel Bilgiler

Galyum, toprak metalleri grubuna ait, gümüşi beyaz renkte yumuşak bir metaldir. Atom numarası 31 olan galyumun en dikkat çekici özelliği, erime noktasının çok düşük olmasıdır (29.76°C); bu nedenle avuç içinde tutulduğunda vücut ısısıyla eriyebilir.

Fiziksel Özellikleri

• Hal: Katı (oda sıcaklığında)
• Erime Noktası: 29.76°C
• Kaynama Noktası: 2204°C
• Yoğunluk: 5.91 g/cm³
• Yapısı: Ortorombik kristal yapısı
• Renk: Gümüşi beyaz / Maviye çalan beyaz

Kimyasal Özellikleri

• Hava ve su ile oda sıcaklığında reaksiyona girmez (oksit tabakası korur)
• Asitler ve alkalilerle reaksiyona girer
• Camı ıslatma özelliğine sahiptir, cam yüzeylere yapışır
• +3 yüklü iyon (Ga³⁺) oluşturma eğilimindedir
• Sıvı haldeyken genleşen az sayıdaki maddeden biridir (su gibi)

Kullanım Alanları

• Elektronik: Yarı iletkenlerde (Galyum arsenit - GaAs)
• LED Teknolojisi: Mavi ve mor LED ışıkların üretiminde
• Termometreler: Cıva yerine yüksek sıcaklık termometrelerinde
• Güneş Panelleri: Yüksek verimli güneş pillerinde
• Ayna Yapımı: Camı mükemmel şekilde kaplayarak ayna yapımında

İlginç Bilgiler

• Dmitri Mendeleev, bu elementi keşfedilmeden önce "eka-alüminyum" olarak tahmin etmiştir
• Galyum kaşığı sıcak çaya batırıldığında eriyip kaybolur, bu popüler bir bilim şakasıdır
• Doğada serbest halde bulunmaz, boksit ve çinko cevherlerinden yan ürün olarak elde edilir
• Sıvı aralığı (erime ve kaynama noktası arası fark) en geniş olan elementlerden biridir

Tarihçesi

Galyum, 1875 yılında Fransız kimyager Paul-Émile Lecoq de Boisbaudran tarafından spektroskopi yöntemiyle keşfedilmiştir. Adını Fransa'nın Latince ismi olan "Gallia"dan almıştır. Bazı kaynaklar, kaşifin kendi adı "Lecoq" (horoz) kelimesinin Latincesi "gallus"a atıfta bulunduğunu da iddia eder.

Bileşikleri

• GaAs: Galyum arsenit (Yarı iletken)
• GaN: Galyum nitrür (LED ve lazerler)
• Ga₂O₃: Galyum(III) oksit
• GaCl₃: Galyum(III) klorür